بو مادران


Achillea Spp

Western yarrow

بومادران گياهي است معطر و دوساله،از خانواده Asteraceae (Composite) كه از طريق بذر و ريزوم تكثير

 مي يابد.با ساقه هايي به ارتفاع30تا60سانتي متر،پوشيده از كركهاي ظريف و ريزي كه از ريزوم هاي

رونده ضعيفي به وجود مي ايند.برگهاي پرمانند،نرم و نيزه اي شكل،با بريدگي هاي متعدد و باريك به

فواصل مساوي از يكديگر،روي محور ساقه قرار دارند.

گل اذين به صورت كلاپرك كه مجموع انها گل اذين ديهيم را در انتهاي ساقه و انشعابات ان به وجود مي

اورد.قطعات گل 5تايي است.تعداد پرچم ها5عدد و مادگي از دو برچه تشكيل شده ،مجموعه گلها به رنگ

زرد مشاهده مي شود،ميوه فندقه،بذر كوچك و مسطح،بيضي شكل به رنگ سفيد مايل به خاكستري به

طول تقريبي 2ميليمتر مي باشد.بومادران بويي زننده و تند دارد و به عنوان گياهي دارويي مورد استفاده

قرار مي گيرد.



از گونه هاي ديگر ان كه رفتار علف هرزي دارند شاملA.lanulosa ,A.santolina ,Amicrantha مي باشد.

بومادران از علفهاي هرز مزارع،گندم،جو،توتون، پنبه،چغندرقند، سبزي و صيفي و باغهاي ميوه و زمينهاي

باير محسوب مي شود.

گل‌هاي اين گياه سفيد است و گاهي به رنگ صورتي ملايم نيز ديده مي‌شود. گل اين گياه رايحه‌اي

شبيه بوي مشك دارد و از اوايل فصل تابستان تا اواخر پاييز شكوفا مي‌شود.

برگ‌هاي اين گياه كه مانند پر نرم و سبك است مرهم خوبي براي جلوگيري از خونريزي زخم‌هاست.  

ريشه‌هاي محكم و برگ‌هاي اين گياه بايد در تابستان برداشت شوند. اين گياه به‌طور كلي گياهي معطر

 است.


نیازهای اكولوژیكی


این گیاه بومی اروپا و آسیا است و تا ارتفاع 250 متری رشد می کند. گیاهی است روز بلند که مناسب

ترین دما برای رشد و گل دهی آن 26-18 درجه سانتی گراد است. بنابراین در مناطق گرم و آفتابی بهتر

رشد می کند. خاک های سبک و شنی را برای کشت این گیاه مناسب است. PH مورد نیاز گیاه 7/6-6

است.

كاشت، داشت، برداشت


کشت و تکثیر بومادران به وسیله بذر و به شکل رویشی (تقسیم بوته) انجام می گیرد.


بذرها به صورت ردیفی به فاصله 70-60 سانتی متر و فاصله بذرها از هم در روی ردیف 30-25 سانتی متر

 کشت است. زمان مناسب برای کاشت مستقیم اواخر تابستان – اوایل پاییز می باشد. میزان بذر مورد

نیاز برای یک هکتار زمین 6-4 کیلوگرم در هکتار است.


ازدیاد رویشی بومادران از راه تقسیم بوته انجام می گیرد. گیاهان 5-4 ساله را در فصل پاییز خارج کرده و

سپس هر گیاهی را به 4-2 بوته تقسیم و در زمین مورد نظر کشت می کنند.


رشد اولیه بومادران بسیار کند است. از این رو مبارزه مکانیکی و شیمیایی با علف های هرز لازم است.


دوره آبیاری این گیاه:

10-5 روز بسته به اقلیم مورد نظر دارد.

در سال دوم برداشت قبل از تشکیل بذر و تغییر رنگ گلبرگ ها صورت گیرد. هنگام جمع آوری گل ها باید

 آن ها را به همراه دمگل به طول 4-3 سانتی متر برداشت کرد.


دوران گلدهی اواخر فروردین تا اواخر خرداد ماه است. اندام مورد استفاده: پیکررویشی ( گل ها، ساقه ها

 و برگ ها ی جوان ) است. عملکرد 4-2 تن درهکتار اندام هوایی خشک است.


قسمت مورد استفاده:

سرشاخه های گلدار و برگ آن که طمعی تلخ و بوی قوی دارد، شاخه برگدار و

گاهی گل های آن نیز به تنهایی مورد استفاده قرار می گیرند.

ترکیبات شیمیایی:

سرشاخه های بومادران دارای اسانس و نوعی هیتروزیدمولد اسید سیانیدریک به مقدار ۳ میلی گرم

درصد می باشد.

گياه بومادران اصالتا متعلق به اروپا و آسياي غربي است و به‌صورت سنتي به‌عنوان مرهم براي زخم‌ها

استفاده مي‌شده است. اين گياه در آلمان و كشورهاي اروپاي شمالي نيز استفاده زيادي داشته است و

از قدیم الایام در طب سنتی ایران مورد استفاده قرار می گرفته است.

عناصر سازنده گياه:

آسپاراژین، روغن‌هاي فرا، اسيد سالیسیلیک، استرول‌ها، فلاونوئید

موارد استفاده و قابليت‌ها:

قابض خون و ضد خونريزي، مدر (ادرار آور)، كمك به هضم غذا و محرك دستگاه گوارش، تقويت كننده

سيستم قاعدگي، روغن‌هاي فرار اين گياه خاصيت ضد التهاب و ضد آلرژي دارند.

نحوه استفاده از گياه:

شما مي‌توانيد اين گياه را مانند چاي دم كنيد و روزي 3 فنجان از آن را بنوشيد (1 تا 2 قاشق چاي‌خوري

از گياه به ازاي هر فنجان آب جوش). اين كار سبب تعريق بيشتر بدن و كاهش تب مي‌شود. همچنين اگر

اين جوشانده را با اسانس نعناع به‌خوبي تركيب كنيد، محلول بسيار خوبي براي درمان سرماخوردگي

است. يك فنجان از اين جوشانده مي‌تواند اشتها را نیز تحريك كند.

مي‌توانيد از قطره عصاره اين گياه نيز استفاده كنيد و 20 تا 40 قطره از آن را سه بار در روز ميل كنيد. اين

كار، اختلالات مجاري ادرار را درمان مي‌كند.

هنگام خون دماغ شدن نیز مي‌توانيد يك برگ تازه از گياه را داخل سوراخ بيني قرار دهيد. برگ تازه اين

گياه به سرعت خونريزي بيني را متوقف مي‌كند.

از پماد اين گياه به صورت مرهم روي زخم‌ها استفاده می شود.

موارد استفاده از روغن اين گياه نيز به اين صورت است:

10 قطره از روغن را روي قسمت مورد نظر بريزيد و تا هنگامي‌كه پوست احساس گرما كند آن را بماليد.

اين كار براي التيام درد مفاصل بسيار موثر است.

بخور (استنشاق بخار) اين گياه نيز براي درمان تب يونجه بسيار موثر است. براي اين كار بايد يك قاشق

غذاخوري از گل تازه اين گياه را در آب جوش بريزيد تا با آب بجوشد سپس بخار آن را به مدت حداقل 2 تا

3 دقيقه استنشاق كنيد.

دم‌نوش بومادران

 مواد اولیه :

بومادران يك قاشق سوپخوري

آبجوش يك پيمانه

طرز تهيه:                                                              

 سر شاخه‌هاي گلدار بومادران را در يك ليوان آب‌جوش به مدت 10 دقيقه دم نموده سپس صاف و ميل

كنيد.

 نكته

 بهتر است بومادران با عسل يا نبات روزي دو بار ميل گردد.

مي‌توان بومادران را در يك ليوان آب ريخت و 10 دقيقه جوشاند.

 

فرآوری


بومادران گیاهی است که از گل های آن اسانس روغنی فرار به رنگ آبی روشن استخراج می گردد. در هر

 100 گرم از گلهای آن 100- 120  میلی گرم ماده آزولن وجود دارد. مقدار اسانس گیاه بومادران به روش

تقطیر با آب و بخار ، 5-3 کیلوگرم در هکتار برآورد شده است.

خواص و كاربرد


گل تازه بومادران که سرشار از مواد شیمیایی است، برای درمان حساسیت های همراه با آبریزش، مانند

 تب یونجه استفاده می شود. عصاره روغنی بومادران به رنگ آبی تیره، دارای اثر ضد التهاب است و به

صورت پماد در درمان سرماخوردگی روی سینه مالیده می شود.

                   

1) مفید برای سیستم هورمونی و تنظیم دوران قاعدگی(پریود)و مفید برای یائسگی (Menopause)

2) رفع گرفتگی عضلات بدن به خصوص در ناحیه کمر

3) ضد التهاب کیسه صفرا و کبد

4) تنظیم سیستم گوارشی و کمک به هضم غذا

5) مفید برای افرادیکه دچار از دست دادن اشتها شده اند و هورمونها دچار عدم تعادل گردیده اند

6) جلوگیری از التهاب پوست به خصوص رفع لکه های سیاه پوستی ناشی از ضربه خوردن بدن در مقابل اجسام

7) مفید برای سردردهای ناشی از کمبود اکسیژن در مغز و تغییرات هورمونها

8) مفید برای افرادیکه خون ریزی بینی زیاد دارند( باعث جلوگیری از آن میشود)

9) مفید برای خواب راحت و آرامش قلب و روح و روان

10) کمک به سیستم دفع و رفع یبوست

11) کمک به پرزهای روده بزرگ و معده مینماید

12) ضد باکتری ها و پارازیت های بدن میباشد

13) خانم های شیرده و باردار با نظر متخصص استفاده نمایند.

هشدار: خيلي به ندرت پيش مي‌آيد كه گياه بومادران سبب ايجاد حساسيت‌هاي پوستي شود و

استمرار و استفاده مداوم از اين گياه نیز ممكن است حساسيت‌هاي پوستي را افزايش دهد. در دوران

 

بارداري از این گیاه استفاده نكنيد. همچنين استفاده از روغن اين گياه براي موارد داخلي بايد تحت نظر و

 با تجويز دكتر كارشناس باشد.